Hệ thống xử lý khí thải, mùi và hơi hóa chất, than hoạt tính tổ ong lọc khí được sử dụng khá phổ biến nhờ khả năng hấp phụ tốt, diện tích tiếp xúc lớn và phù hợp với nhiều dạng thiết bị xử lý khí. So với than hoạt tính dạng hạt thông thường, vật liệu tổ ong có cấu trúc đặc biệt, tạo ra nhiều kênh dẫn khí nhỏ giúp luồng khí đi qua lớp vật liệu tương đối ổn định.
Tại các nhà máy, xưởng sản xuất, khu vực có phát sinh mùi hoặc hơi dung môi, việc lựa chọn đúng loại than hoạt tính không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả xử lý mà còn liên quan trực tiếp đến chi phí vận hành và thời gian thay thế vật liệu.
Than hoạt tính tổ ong lọc khí là gì?
Than hoạt tính tổ ong lọc khí là vật liệu hấp phụ được sản xuất từ nền than hoạt tính kết hợp chất kết dính, sau đó tạo hình thành dạng khối với nhiều lỗ rỗng chạy xuyên suốt. Nhìn bên ngoài, vật liệu có hình dáng khá giống một tấm tổ ong với hàng loạt ô nhỏ liên kết liền nhau.
Điểm đáng chú ý nằm ở hệ thống mao quản bên trong. Than hoạt tính vốn có diện tích bề mặt riêng lớn, khi được tạo thành cấu trúc tổ ong sẽ vừa duy trì khả năng hấp phụ, vừa tạo đường đi cho dòng khí. Nhờ vậy, vật liệu có thể được bố trí thành các module hoặc khay lọc trong hệ thống xử lý khí.
Tùy vào mục đích sử dụng, than tổ ong có thể được thiết kế với kích thước ô, độ dày và chỉ số hấp phụ khác nhau. Một số loại còn được bổ sung chất xử lý chuyên dụng để tăng khả năng hấp phụ đối với từng nhóm khí hoặc hợp chất cụ thể.
Nguyên lý hoạt động của than hoạt tính tổ ong
Về cơ bản, vật liệu này hoạt động dựa trên quá trình hấp phụ. Khi dòng khí chứa các hợp chất gây mùi, hơi dung môi hoặc một số chất ô nhiễm đi qua lớp than, các phân tử cần xử lý sẽ bị giữ lại trên bề mặt và trong hệ thống mao quản của than hoạt tính.
Có thể hình dung đơn giản: dòng khí đi xuyên qua các ô của khối than, còn những thành phần cần loại bỏ được giữ lại trên vật liệu. Khí sau khi đi qua lớp lọc sẽ giảm nồng độ chất ô nhiễm trước khi được đưa ra ngoài hoặc chuyển sang công đoạn xử lý tiếp theo.
Hiệu quả thực tế không chỉ phụ thuộc vào bản thân vật liệu. Nồng độ chất ô nhiễm, nhiệt độ, độ ẩm, lưu lượng khí, thời gian tiếp xúc và chiều dày lớp than đều có thể làm thay đổi khả năng hấp phụ.
Đây cũng là lý do việc lựa chọn than hoạt tính tổ ong cần dựa trên điều kiện vận hành thực tế thay vì chỉ nhìn vào thông số diện tích bề mặt hay giá thành sản phẩm.
Ưu điểm của than hoạt tính tổ ong lọc khí
Một trong những ưu điểm dễ nhận thấy là diện tích tiếp xúc lớn nhưng kết cấu vẫn tương đối gọn. Hình dạng tổ ong tạo ra nhiều đường dẫn khí, giúp vật liệu có thể được bố trí trong các buồng lọc với diện tích sử dụng hợp lý.
Ngoài ra, loại than này còn có một số điểm đáng chú ý:
- Khả năng hấp phụ nhiều hợp chất gây mùi và hơi hữu cơ.
- Cấu trúc dạng khối thuận tiện cho việc lắp đặt, tháo thay.
- Dòng khí có thể phân bố qua nhiều kênh lọc.
- Có thể thiết kế theo nhiều kích thước và độ dày khác nhau.
- Phù hợp với các hệ thống xử lý khí có yêu cầu tiết kiệm không gian.
- Có thể kết hợp cùng các công đoạn lọc bụi, lọc hóa chất hoặc xử lý khí khác.
Tuy nhiên, không nên xem than hoạt tính là vật liệu có thể xử lý mọi loại khí. Với dòng khí chứa nhiều bụi, hơi ẩm cao hoặc nồng độ chất ô nhiễm lớn, hệ thống thường cần có công đoạn tiền xử lý để hạn chế tình trạng than bị bám bẩn, giảm khả năng hấp phụ hoặc nhanh chóng phải thay mới.
Than tổ ong được ứng dụng ở đâu?
Nhờ khả năng hấp phụ các hợp chất gây mùi và một số chất hữu cơ trong không khí, than hoạt tính tổ ong lọc khí được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực.
Trong nhà máy sản xuất, vật liệu có thể được sử dụng tại hệ thống xử lý hơi dung môi, khí có mùi hoặc khí phát sinh từ một số công đoạn công nghệ. Những khu vực như sơn, in ấn, sản xuất hóa chất, chế biến thực phẩm hay xử lý chất thải cũng có thể sử dụng than hoạt tính như một công đoạn trong dây chuyền xử lý.
Ở quy mô nhỏ hơn, than tổ ong còn được bố trí trong các thiết bị khử mùi, tủ hút, hệ thống thông gió hoặc buồng lọc khí chuyên dụng.
Thực tế cho thấy hiệu quả sẽ tốt hơn khi vật liệu được lựa chọn đúng với thành phần khí cần xử lý. Chẳng hạn, yêu cầu xử lý mùi thông thường và yêu cầu xử lý hơi dung môi không hoàn toàn giống nhau, vì vậy không nên dùng một loại than cho mọi trường hợp chỉ vì cùng mục đích là “lọc khí”.
Những yếu tố cần quan tâm khi chọn than hoạt tính tổ ong
Nếu đang tìm vật liệu cho hệ thống xử lý khí, trước hết cần xác định thành phần và nồng độ khí cần xử lý. Đây là dữ liệu quan trọng để lựa chọn loại than có đặc tính hấp phụ phù hợp.
Tiếp theo là lưu lượng khí. Lưu lượng càng lớn thì thiết kế lớp than và diện tích tiếp xúc càng cần được tính toán hợp lý để tránh tình trạng dòng khí đi quá nhanh, làm giảm thời gian tiếp xúc với vật liệu.
Độ ẩm cũng là yếu tố không nên bỏ qua. Trong một số điều kiện, hơi nước có thể cạnh tranh vị trí hấp phụ và làm giảm hiệu quả xử lý của than. Vì vậy, nếu khí đầu vào có độ ẩm cao, hệ thống có thể cần thêm bước xử lý trước khi đưa khí qua lớp than.
Bên cạnh đó, tuổi thọ vật liệu cũng cần được tính đến ngay từ đầu. Than hoạt tính sau một thời gian sử dụng sẽ dần bão hòa và khả năng hấp phụ giảm. Việc theo dõi mùi, nồng độ khí sau xử lý hoặc thời gian vận hành thực tế sẽ giúp xác định thời điểm thay than phù hợp hơn.
THB Vina cung cấp than hoạt tính tổ ong cho hệ thống lọc khí
Đối với các hệ thống xử lý khí công nghiệp, lựa chọn vật liệu lọc chỉ là một phần của bài toán. Quan trọng hơn là phải đảm bảo than hoạt tính tổ ong, thiết bị lọc và điều kiện vận hành có sự tương thích.
THB Vina cung cấp các giải pháp và thiết bị phục vụ xử lý bụi, khí thải công nghiệp, trong đó có vật liệu than hoạt tính sử dụng cho các hệ thống hấp phụ và khử mùi. Tùy theo đặc điểm từng công trình, doanh nghiệp có thể trao đổi về lưu lượng khí, thành phần khí, nhiệt độ, độ ẩm và yêu cầu xử lý để có phương án vật liệu phù hợp.
Nếu đang cần tìm than hoạt tính tổ ong lọc khí cho nhà máy, xưởng sản xuất hoặc hệ thống xử lý mùi, nên cung cấp thông số vận hành thực tế trước khi lựa chọn. Cách này giúp tránh mua vật liệu theo giá đơn thuần nhưng không đáp ứng được yêu cầu xử lý, đồng thời kiểm soát tốt hơn chi phí thay thế trong quá trình sử dụng.
